Eşek Bilgileri

Nasreddin Hoca’nın Eşeği.

Akşehir’i  Bor’a, Niğde’ye ve Kayseri’ye, bir bakıma göbek bağıyla, bağlayan ortak bir özellik var:

Eşek. Nasıl “Nasreddin Hoca”sız bir Akşehir, “eşek”siz bir Nasreddin Hoca, “Mevlana”sız Konya, “Tyanalı Apollon”suz bir Kemerhisar yani Tyana, düşünülemezse, “Geçti Bor’un pazarı sür eşeğini  Niğde’ye” atasözündeki köylünün “eşek” sözcüğü olmadan, Bor ile Niğde kentleri de düşünülemez. 

Bu üçüne, eskiden, söylentiler doğru olsun ya da olmasın, “eşek”ten sucuk yaptıkları söylenen  “Kayseri” kentini de ekleyebiliriz. Türkiye’de ve yeryüzünde, “Eşek”le ilgili öbür ayrıntıları konu edinen başka yerleri, kentleri (örneğin: Merzifon, Kıbrıs, Midilli, Sardenya ….) ve kişileri (örneğin: Kleopatra ….), şimdilik, işin içine katmadan, bu kentler arasında, ya da, gene şimdilik, Akşehir’de, yalnızca  “Nasreddin Hoca Şenliği” değil aynı zamanda onun eşeğine saygı açısından,  bir de, “Eşek Şenliği” ya da “Eşek Kültürü Şenliği” düzenlense, bence çok ilginç olurdu, öbürleri  yanında, özellikle hayvanseverlerin ilgisini çekerdi, insanların da eşek kültürü birazcık artardı.

Unutmayalım: Eşek kültürü öyle kolay kolay yabana atılacak bir kültür değildir!​ Yanlış olsa da “kültür mantarı” demesini bilen, onun yerine Türkçe’de “yetiştirme mantar”denmesi gerektiğini bilmeyenler arasında, eşeği bilmeyen çok kültür mantarları ya da kültürlü mantarlar vardır.  Bu şenlik sırasında, öbür ayrıntılarını burda vermeyeceğimiz, şu yarışmalar da yapılabilirdi:

-a) yılın en güzel eşeği; -b) yılın eşek güzeli; -c) yılın en güzel anıran eşeği (eşek anırmazsa  sahibinin anırması koşuluyla); -c) tor (eğitilmemiş) sıpaya binme; -ç) makam eşekleri ya da mavi eşekler.

Simgesel olarak, Nasreddin Hoca kılığındaki kişi, Nasreddin Hoca’nın eşeği için komşunun eşeğine önce dünür de gidebilir, sonra da komşuya sıpanın doğumunu şu sözlerle duyurabilirdi:

Gözün aydın. Dede oldun. Bizim eşşek nur topu gibi bir sıpa kunnadı (doğurdu). Sıpa torunun oldu. Geliyor. Müjdemi isterim

Şenliğin açılışından hemen sonra ya da bitişinde, eşek(ler) için, aşağıdakilere benzer dizelerle, önce eşek havaları çalınıp, ardından “eşek gecesi/konseri” düzenlenebilir:

(* Aşağıdaki dizeleri ünlü türkü ve şarkılardan alıp birazcık değiştirerek konuya uyarladığımız için onların sahiplerinden, hayvanseverler adına, Nasreddin Hoca’ya olan saygı ve sevgilerine  sığınıp, bağışlamalarını diliyoruz. Amacımız yalnız ve yalnız Nasreddin Hoca’nın eşeğine  şarkılarla türkülerle dolu bir müzik gecesi düzenlenmesi idi.)

Sanatçı eşekten, sıpa makamında, bir katır gazeli dinleyeceksiniz. Okuyan sanatçı eşek:yanık sesli … Kıbrıs eşeği.   

​​​…

-1) Bilmem bu eşekle ben nasıl yaşayacağım?

-2) Benim gönlüm bir kelebek dolaşıyor eşek eşek.

-3) Şu eşeğe bir bakın, bakışı nur saçıyor. Dönüp dönüp bakıyor

-4) Gözlerinin içine başka eşek girmesin

Standart

Yorum bırakın